Alle berichten van dekovel

Oratorium : Benedictus, man van vrede

Libretto: Dirk Hanssens osb
Muziek: Peter Pieters

Een aanmeldingsformulier vindt u onderaan deze pagina.

Het oratorium Benedictus, man van vrede is een compositie die in het jaar 1999 aan de werktafel van Peter Pieters ontstond. Het werd geschreven ter gelegenheid van het 100-jarig bestaan van de abdij Keizersberg in Leuven, en viert dus dit jaar zijn 20ste verjaardag. De redactieleden van het monastieke tijdschrift De Kovel vonden er niets beter op dan drie uitvoeringen van dit unieke muziekwerk voor gemengd koor en uitgebreid kamerorkest te programmeren voor de viering van het koperen jubileum van hun blad.

Het schilderachtige libretto van het oratorium is van de hand van Dirk Hanssens osb, hoofdredacteur van De Kovel. De tekst biedt meer dan een loutere samenvatting van het levensverhaal van Benedictus van Nursia, de schutsheilige van Europa. Het libretto beslaat 15 taferelen, wordt voorafgegaan door een proloog en besloten met een epiloog. Elk tafereel heeft zijn eigen karakter en sfeer. Die sfeer vertaalt zich in de partituur van Peter Pieters die daarvoor gebruikt maakt van een gemengd koor, een jongerenkoor, een sopraan-, tenor- en baritonsolo, een recitant en een instrumentaal ensemble bestaande uit hout- en koperblazers, slagwerk en orgelpositief.

De rode draad doorheen het werk is het levensverhaal van Benedictus, zoals paus Gregorius de Grote het optekende. Benedictus ondernam een tocht vanuit Nursia, zijn geboortestad, naar Rome. Zijn vlucht uit Rome, stad van verderf, en het zoeken naar inkeer en afzondering in Effide en Subiaco doen zijn roeping rijpen. Benedictus krijgt volgelingen, maar ook afgunst en jaloezie vallen hem te beurt. Uiteindelijk geeft hij het nutteloze gevecht tegen de kwade machten op als hij merkt dat iemand hem probeert te vergiftigen. Een lastige reis door het gebergte brengt hem en zijn leerlingen op de top van de mythische Monte Cassino, waar ze tussen de ruïnes van de heidense tempels hun monastieke leven hervatten. Hier schrijft Benedicus zijn Regula Monachorum, de levensregel voor monniken en het begin van een bloeiende kloosterorde.

Dit levensverhaal is opgesmukt met citaten uit de Regula en met een snoer van ‘wonderverhalen’, die van het geheel een boeiend, bijna filmisch luisterspel maken. De muziek sluit daar op impressionistische, soms ook expressionistische manier bij aan. De partituur vraagt van de uitvoerders grote technische beheersing en inlevingsvermogen om in elk tafereel de juiste sfeer op te roepen. Zo is de muzikale toon, het ritme, het instrumentarium en de dynamiek eerder opzwepend, zelfs ietwat gewelddadig, als de bezweringsformule uit de medaille van Benedictus in het libretto voorkomt: Crux sacra sit mihi lux. Non draco sit mihi dux. Vade retro satane! (Dat het heilig kruis mij een licht weze. Dat niet de draak mijn gids weze. Ga hier vandaan, satan!) In schril contrast hiermee staat het daaropvolgende deel: enkele kinderstemmen zingen vanuit een ijle, mistige verte, eenstemmig, met enkel orgelbegeleiding: Het moet in alle vroegte zijn geweest, net als toen… Een verwijzing naar de paasmorgen.

Het Benedictusoratorium belooft zijn luisteraars een ongemeen boeiende ontdekkingstocht in de mysterieuze, soms ronduit aardse, op sommige punten zelfs ludieke, maar altijd hoogspirituele wereld van “Benedictus, man van vrede, mens van licht, heilige hierboven”.

In Nijmegen heeft op zaterdag 26 oktober voorafgaand aan de uitvoering van het oratorium een minisymposium plaats (om 15u), geleid door prof. dr. Peter Nissen, prof. dr. Thomas Quartier osb en dom Dirk Hanssens osb.

Leuven : Abdijkerk Keizersberg , vrijdag 18 oktober, 20u15
Mechelen : Sint-Romboutskathedraal, zondag 20 oktober, 15u
Nijmegen : Dominicuskerk, Zaterdag 26 oktober, 17u

Uitvoerders
Koren:    Mechels Kathedraalkoor, Camerata Aetas Nova, Koristen van Keizersberg, Kunsthumaniora Lemmensinstituut
Solisten: Astrid Stockman (sopraan), Lieven Termont (bas), Laurens-Alexander Wyns (tenor), Jos Stroobants (recitant)
Kamerorkest voorbereid door Philippe Benoit, Rik Ghesquière, Tim Ouderits, Peter Jeurissen (orgel)

Het geheel staat onder de leiding van Johan van Bouwelen.

Reserveren kan via dit antwoordformulier:






Leuven (abdij Keizersberg) op vrijdag 18 oktober 2019 om 20u15Mechelen (St-Romboutskathedraal op zondag 20 oktober om 15u.Nijmegen (Dominicuskerk) op zaterdag 26 oktober om 17u.
personen


Abonnement op De KovelLidmaatschap DavidsfondsStudent KU Leuven / RU Nijmegen


Inhoudsopgave nr. 57 (maart 2019)

Kort Nieuws

Dossier: Ballingschap – vloek en zegen

God roept in de ballingschap
Ezechiël, profeet tegen wil en dank
(Luc Devisscher)

– Hoe een balling de leermeester der ballingen werd
Johannes Chrysostomus als Jonagold in de oogstmand van de hemel
(Robert Matheus)

– Verbannen naar een verlaten eiland
Isaac van Stella: ver van al wat in de wereld is
(Guerric Aerden ocso)

– Bannelingen over het Kanaal
Britse religieuzen in de Zuidelijke Nederlanden (16de-18de eeuw)
(Harry van Royen)

– Ballingen die de apathie voorbij zijn
Mijmeringen bij het rusteloze proza van Bernardo Soares
(Thomas Quartier osb & Stijn Krooshof)

Het gezicht van de ballingschap
Alexej von Jawlensky op zoek naar het verloren vaderland
(Frederik Tack)

Intermezzo I:  ‘Ik zag de hemel geopend’ – visioen van een banneling op Patmos
(Joannes M. Touw osb)

Intermezzo II: In ballingschap tijdens de Groote Oorlog – Belgische trappisten in Nederland
(Harry van Royen)

Kapittel
Het martelaarschap van de liefde
Goede-Weekkapittel uit het archief van Tibhirine
(Christian de Chergé ocso)

Forum
Eeuwenoud en springlevend cisterciënzer erfgoed
Symposium van het Forum Cistercians along the North and Baltic Sea
(Tamar Vertommen ocso)

Focus
Het kleine wolkje hoop
‘Psalmodisch’ beeldend werk van Els Vos
(Katrien Sollie)  

Agenda

Boeken

Inhoudsopgave nr. 56 (januari 2019)

Kort Nieuws

Dossier: Gregorius de Grote

– De crisismanager en restaurateur
Gregorius de Grote: een baken in een woelige tijd
(Harry van Royen)

– Paus Gregorius de Grote
en zijn zoektocht naar perfectie in een imperfecte levensstaat
(Bruno Judic)

Hutsepot en heilsaanbod
Gregorius de Grote leest de tekenen van de tijd
(Tamar Vertommen ocso)

– ‘Als een lang verwachte brief’
Gregorius de Grote en zijn lezing van het boek Job
(Rebekka Willekes ocso)

– Gregorius de Grote en Benedictus van Nursia:
stichtende spiegelbeelden van elkaar
(Dirk Hanssens osb)

– Vingerwijzingen naar het onzichtbare
De hand van God in de Dialogen van paus Gregorius
(Gerard Mathijsen osb)

– Missionaire monniken
De benedictijnse zendingsstrategie van paus Gregorius de Grote
(Peter Nissen)

Bekentenis: ‘Wat voor een wachter ben ik dan?’
Uit een homilie van paus Gregorius de Grote over het boek Ezechiël

Focus

U die Keizersberg een warm hart toedraagt…
Leuvense benedictijnen zoeken toekomst op hun historische site
(Dirk Hanssens osb)  

Resonanties

De kracht van de imaginatie
John Lennon droomt zich een nieuwe werkelijkheid
(Thomas Quartier osb)

KloosterKado

Het voornaamste geschenk
(Charles van Leeuwen)

Agenda

Boeken